PERSBERICHT

Biografie belicht het veelzijdige leven van verzetsman Arnold Douwes

Eerste exemplaren uitgereikt aan vertegenwoordigers van het Kerkasiel in Kampen

Op 15 april verschijnt bij uitgeverij Noordboek Weerbaar. Een biografie van Arnold Douwes (1906–1999), geschreven door historicus Michiel van Diggelen en sociaal ondernemer Richard Tanke. Het boek biedt voor het eerst een volledig en genuanceerd beeld van het leven van een van de meest markante Nederlandse verzetsfiguren.

Het boek wordt gepresenteerd in het Verzetsmuseum tijdens een mini-symposium over het thema ‘Betere weerbaarheid in deze tijd’. Daarna zal het boek worden aangeboden aan vertegenwoordigers van het Kerkasiel in de Open Hof in Kampen. Het Kerkasiel biedt onderdak aan het gezin Babayants uit Oezbekistan dat met uitzetting uit Nederland wordt bedreigd. Zoals Arnold Douwes in de oorlog vele Joden het leven redde door voor hen een onderduikplek te regelen, zo wordt in de Open Hof in Kampen onderdak geregeld voor de zes met uitzetting bedreigde vluchtelingen uit Oezbekistan die al meer dan 10 jaar in Nederland verblijven. Twee kinderen zijn hier geboren. Het Kerkasiel is een hedendaagse, praktische vorm van weerbaarheid. Hierin manifesteert zich de kracht om vol te houden, zowel bij de helpers als bij de mensen die hulp ontvangen.

Arnold Douwes verwierf brede bekendheid met de publicatie van zijn Geheime Dagboek (2018), waarin hij zijn dagelijkse inspanningen vastlegde om tijdens de Tweede Wereldoorlog Joden te redden in Zuidoost-Drenthe. Deze biografie plaatst zijn verzetswerk in het perspectief van zijn totale leven en persoonlijkheid. Gebaseerd op niet eerder ontsloten bronnen en gesprekken met familieleden en betrokkenen, schetsen de auteurs een waarheidsgetrouw portret van een man die op vier continenten leefde. Douwes verbleef in de jaren twintig en dertig in de Verenigde Staten, emigreerde na de oorlog met zijn Joodse vrouw Jet Reichenberger naar Zuid-Afrika en woonde vervolgens bijna dertig jaar in Israël. In 1985 keerde hij terug naar Nederland. Zijn leven kenmerkte zich door onafhankelijkheid, intuïtie en een voortdurende drang om zijn eigen koers te varen.

De biografie volgt zijn levensloop chronologisch en onderzoekt onder meer wat hem in staat stelde zoveel te betekenen voor vervolgde Joden, en hoe zijn weerbaarheid zich manifesteerde in verschillende fasen en contexten van zijn leven. De titel Weerbaar verwijst naar zijn sterke innerlijke kracht: zijn vermogen om grenzen te stellen, tegenslagen te weerstaan en zich te verzetten tegen onderdrukking en totalitaire systemen.

De afgelopen jaren is de belangstelling voor Douwes’ verzetswerk toegenomen. De publicist Rutger Bregman noemt hem ‘één van de belangrijkste figuren in het ondergrondse verzet tegen de Duitsers.’ Hij typeert hem als een superspreader van het verzetsvirus en als een pionier van ‘morele ambitie’: het streven om daadwerkelijk verschil te maken in de wereld en een bijdrage te leveren aan de oplossing van grote wereldproblemen. De auteurs plaatsen hierbij enkele kanttekeningen en benadrukken dat Douwes eerder een praktische en weerbare doener was dan een ideologische wereldverbeteraar.

Weerbaar. Een biografie van Arnold Douwes (1906–1999) is vanaf 15 april verkrijgbaar in de boekhandel. De gebonden uitgave telt 232 pagina’s en heeft een verkoopprijs van € 27,90.   

De officiële boekpresentatie vindt plaats op 19 april om 15.00 uur in het Verzetsmuseum Amsterdam. Tijdens deze bijeenkomst spreken Eleonora Hof en Michel Scholte over het thema ‘Betere weerbaarheid in deze tijd’. De eerste exemplaren zullen worden aangeboden aan Kasper Jager en Herman Stomphorst van Kerkasiel Kampen.

Aanmelding is uitsluitend nog mogelijk voor media. Tel. 0631493240. Via m.hogeveen@noordboek.nl kan een recensie-exemplaar worden aangevraagd.

Over de auteurs
Michiel van Diggelen (1957) is historicus, oud-docent en publicist. Eerder schreef hij onder meer biografieën en historische studies, waaronder werken over Ab Visser, Hendrik Peter Scholte en Truus van Lier.

Richard Tanke (1957–2025) studeerde natuurkunde en promoveerde in de kernfysica. Hij specialiseerde zich later tot sociaal ondernemer. Hij zette zich in voor inclusieve innovatie, met projecten gericht op het vergroten van zelfstandigheid voor mensen met een beperking.